Co to jest przemoc
Zgodnie z ustawą z dnia 29 lipca 2005r PRZEMOC DOMOWA to:
jednorazowe albo powtarzające się umyślne działanie lub zaniechanie, wykorzystujące przewagę fizyczną, psychiczną lub ekonomiczną, naruszające prawa lub dobra osobiste osoby doznającej przemocy domowej, w szczególności:
-
narażające tę osobę na niebezpieczeństwo utraty życia, zdrowia lub mienia,
-
naruszające jej godność, nietykalność cielesną lub wolność, w tym seksualną,
-
powodujące szkody na jej zdrowiu fizycznym lub psychicznym, wywołujące u tej osoby cierpienie lub krzywdę,
-
ograniczające lub pozbawiające tę osobę dostępu do środków finansowych lub możliwości podjęcia pracy lub uzyskania samodzielności finansowej,
-
istotnie naruszające prywatność tej osoby lub wzbudzające u niej poczucie zagrożenia, poniżenia lub udręczenia, w tym podejmowane za pomocą środków komunikacji elektronicznej;
Formy przemocy:
PRZEMOC FIZYCZNA
Każde zachowanie skierowane przeciwko ciału ofiary mogące prowadzić do bólu oraz fizycznych obrażeń (m.in. popychanie, odpychanie, obezwładnianie, przytrzymywanie, policzkowanie, szczypanie, kopanie, duszenie, bicie otwartą ręką i pięściami, bicie przedmiotami, parzenie, polewanie substancjami żrącymi, użycie broni, porzucenie w niebezpiecznej okolicy, nie udzielenie koniecznej pomocy).
PRZEMOC PSYCHICZNA
Agresywne zachowania, które mają charakter poniżający lub budzący poczucie zagrożenia i wywołują emocjonalne cierpienie lub ból (m.in. wyśmiewanie, wyzywanie, stała krytyka, kontrolowanie ograniczanie kontaktów z innymi osobami, domaganie się posłuszeństwa, zawstydzanie, oskarżanie, stosowanie gróźb, szantażowanie).
PRZEMOC SEKSUALNA
Wymuszanie współżycia seksualnego lub nieakceptowanych pieszczot i praktyk seksualnych.
PRZEMOC EKONOMICZNA
Uniemożliwianie dostępu do rodzinnych środków finansowych i możliwości ich pozyskiwania (np. odbieranie zarobionych pieniędzy, uniemożliwianie podjęcia pracy zarobkowej, niezaspokajanie podstawowych, materialnych potrzeb rodziny).
PRZEMOCĄ jest także ZANIEDBYWANIE I NIEZASPOKAJANIE
podstawowych potrzeb członka rodziny, które prowadzi do jego cierpienia.
W przemocy domowej możemy zaobserwować powtarzalność. Wg amerykańskiej psycholog Leonory E. Walker. wyróżniamy pewne cyklicznie pojawiające się w związkach zdarzenia. Na cykl przemocy składają się trzy następujące po sobie fazy:
• faza narastania napięcia- zwiastuje ona, że „coś” się wydarzy. Między osobami wspólnie zamieszkującymi pojawia się napięcie, dochodzi do konfliktów, sprzeczek, kłótni. Najczęściej osoba doznająca przemocy domowej stara się rozładować to napięcie: unika sprzeczek, spełnia wszystkie oczekiwania, unika kontaktu i nie wchodzi w konfrontacje. To powoduje, że osoba stosująca przemoc staje się jeszcze bardziej drażliwy, unosi się gniewem i ma pretensje.
• faza ostrej przemocy- Niejednokrotnie potrafi ją wywołać drobiazg, tzw. kropla, która przelewa czarę. Jak podaje PARPA: „nagromadzone emocje często wywołują zachowania, których siła i rozmiar jest nieadekwatny do przyczyny, która je spowodowała i niejednokrotnie mają z nią niewiele wspólnego”. osoba doznająca przemocy domowej– choć czuje silny lęk i strach – nabiera motywacji do szukania pomocy. Broni się, niejednokrotnie wzywa policję, podejmuje działania, by zadbać o siebie i najbliższych tu i teraz oraz takie, które mają zabezpieczyć ją przed powtórzeniem się sytuacji. Dochodzi do rozładowania napięcia.
• faza miodowego miesiąca- osoba stosująca przemoc domową dostrzega rozmiar szkód, które spowodował i obawiając się konsekwencji swojego zachowania wykazuje skruchę. Przeprasza, obiecuje poprawę, usprawiedliwia się. Jednocześnie staje się opiekuńczy, troskliwy, zajmuje się domem, poświęca czas współzamieszkującym i wyznaje miłość. Osoba doznająca przemocy domowej zaczyna wierzyć, że będzie to trwała zmiana zachowania, w związku z czym wybacza i wycofuje się z wszelkich podjętych działań (cofa zeznania na policji, rezygnuje ze złożenia dokumentów rozwodowych itp.). Po jakimś czasie znów zaczyna rodzić się napięcie.
Za każdym kolejnym razem faza miesiąca miodowego jest coraz krótsza, zaś zachowania osoby stosującej przemoc domową coraz bardziej brutalne.
Skutki przemocy
Długotrwałe trwanie w przemocy prowadzi do zaburzeń charakterystycznych dla osób przeżywających ekstremalne, traumatyczne doświadczenia. Osoby przystosowują się powoli do roli ofiary i przestają się bronić. Konieczna jest wtedy pomoc z zewnątrz!
Dzieci wzrastające w domu przepełnionym przemocą są jej często zapomnianymi ofiarami. Doznają przemocy nie tylko wtedy, gdy są bezpośrednio maltretowane lub zaniedbywane przez rodziców lub opiekunów. Cierpią także wtedy, gdy są świadkami przemocy dorosłych.
Przemoc domowa wyrządza dzieciom wiele poważnych szkód zarówno fizycznych, jak i psychicznych, których skutki są odczuwalne również w życiu dorosłym.
Jeśli jesteś świadkiem przemocy domowej pamiętaj że:
Twoim moralnym i prawnym obowiązkiem jest zareagowanie i zgłoszenie tego faktu odpowiednim instytucjom.
Od Twojej reakcji może zależeć czyjeś zdrowie, a nawet życie!
NIE CZEKAJ!
Skorzystanie z pomocy terapeutycznej osób doświadczających przemocy oraz uczestnictwo w programie korekcyjno-edukacyjnym dla osób stosujących przemoc daje szansę na powrót do godnego życia.
